Menu:
deel deze site op:

Solidariteitsprojecten van, voor en met blinden en slechtzienden:
diensten op maat voor mensen met een visuele handicap

deel dit artikel op:

WAT KAN EEN GELEIDEHOND?

U kan de foto vergroten via een muisklik of via de entertoets.

Als je blind of erg slechtziend bent en je gaat in je eentje op stap, dan gebruik je een witte stok. Maar er bestaat ook een ander hulpmiddel. Een levend, harig hulpje met échte ogen: de blindengeleidehond!

Hoe lang zijn er al blindengeleidehonden?

Al duizenden jaren zijn de mens en de hond dikke vrienden. Ook vroeger hadden blinde mensen vaak een hond. Hij hield hen gezelschap en beschermde hen. Soms kon hij zelfs helpen om de weg te vinden.

In de Eerste Wereldoorlog werden veel soldaten blind. Na de oorlog ontstond daarom de eerste school voor blindengeleidehonden. Op zo’n school leren honden een blind of slechtziend baasje te helpen, op de juiste manier. 

Wat zijn de pluspunten van een blindengeleidehond?

Als je blind of slechtziend bent, is het heel belangrijk dat je zelfstandig op pad kunt. Het is niet leuk als je altijd hulp moet vragen! Helaas wordt de straat steeds drukker en gevaarlijker. Een hond kan je helpen!

Een blindengeleidehond leidt zijn baasje veilig langs alle hindernissen en gevaren. Maar er zijn nog meer voordelen. Als je blind bent en een hond hebt, maken veel mensen een praatje met jou over dat slimme dier. Zo merken ze dat het helemaal niet moeilijk of raar is om met een blinde persoon te praten. De geleidehond trekt dus mensen aan, terwijl een witte stok vaak mensen afschrikt.

Heeft elke blinde persoon een blindengeleidehond?

Er zijn niet zo veel blinde en ernstig slechtziende mensen die een blindengeleidehond hebben. Want ook bij de blinden en hun familie zijn er mensen die niet van honden houden of er bang voor zijn. Je moet ook een goede conditie hebben en goed je weg kunnen vinden. Want jij moet de weg kennen, jij beslist waar de hond naartoe moet!

Je moet je huisdier ook onderdak en verzorging kunnen geven. Een hond is geen hulpmiddel dat je na gebruik kunt wegbergen! Hij moet bijvoorbeeld op vaste uren worden uitgelaten, zelfs als het regent, glad is of stormt.

Ook zonder hond kan een blinde of slechtziende persoon op weg gaan. Maar voor sommigen is de hond wel hun kostbaarste bezit!

Welke honden zijn geschikt en wat leren ze?

Een blindengeleidehond moet lief en slim zijn en graag werken. Daarom zijn de meeste geleidehonden labradors of golden retrievers. Ook met herdershonden lukt het. Heel af en toe zie je een koningspoedel.

Het eerste jaar van zijn leven woont de hond in een pleeggezin. Daar leert hij omgaan met mensen en zich altijd netjes gedragen. Daarna gaat de hond een jaar naar school!

Het is heel belangrijk dat hij zijn werk graag doet. Daarom krijgt hij een beloning of aanmoediging als hij het goed doet en geen straf als hij een fout maakt.

Het belangrijkste wat een geleidehond moet weten, is dat hij eigenlijk twee meter hoog is en één meter breed! Want als er een tak laag over het trottoir hangt, kan de hond daar wel onderdoor lopen, maar zal het baasje zijn hoofd stoten. Dat weet de hond en hij houdt er altijd rekening mee!

Na de opleiding moet de hond stipt gehoorzamen als hij commando’s krijgt zoals ‘zit’, ‘blijf’, ‘plaats’, ‘links’ of ‘rechts’. Hij leert ook allerlei speciale commando’s opvolgen, zoals ‘zoek deur’, ‘zoek trap’, ‘zoek lift’. En hij moet meteen luisteren als zijn baasje ‘rustig’ of ‘let op’ zegt.

Een geleidehond toont zijn baasje waar er zijstraten zijn. Aan stoepranden stopt hij. Als er een hindernis op het trottoir staat, loopt de hond er met een boog omheen.

Soms moet de hond ongehoorzaam zijn! Als hij bijvoorbeeld het commando ‘links’ krijgt terwijl het daar vol geparkeerde auto’s staat, dan moet hij rechtdoor blijven lopen: hij mag pas naar links gaan als er geen auto’s meer staan. Krijgt hij het commando ‘vooruit’ terwijl er nog verkeer aankomt, dan moet hij blijven staan. Toch blijft het baasje altijd de baas. Hij bepaalt waar de wandeling naartoe gaat. Ook moet hij altijd blijven opletten. Want een hond kan moeilijk de snelheid van een naderende auto schatten.

Hond en baasje zijn dus een ‘team’, ze werken altijd samen. Maar als de hond zijn werkkledij (een beugel) niet aan heeft, is hij vrij. Dan mag hij een doodgewone hond zijn! 

Wat zijn de spelregels voor het baasje?

Niet alleen de hond krijgt les. Op het einde moet zijn nieuwe baasje mee naar school. Daar leren ze elkaar kennen. Er wordt gekeken of het klikt tussen de twee. De blinde of slechtziende leert omgaan met de hond, naar hem luisteren en hem vertrouwen. De hond moet zijn baasje leren gehoorzamen. Na drie weken training in het centrum volgen nog drie tot zes maanden training in de eigen omgeving van de visueel gehandicapte persoon. Want vooral daar zullen ze heel vaak samen op pad zijn.

Mag je een blindengeleidehond knuffelen?

Je mag een blindengeleidehond NOOIT helpen! Zeg je tegen de blinde persoon: “Steek maar over, er komt geen verkeer aan”, dan is dat oké. Maar neem nooit de hond bij zijn beugel! Je mag hem ook niet aanraken of eten geven. Want dat leidt hem af van zijn werk. Daardoor kan hij slordig en minder betrouwbaar worden.

Zelfs als een blindengeleidehond zijn beugel niet aanheeft en lekker speelt of gewoon lui is, mag je hem niet aanraken zonder toelating.

Is een blindengeleidehond duur?

De opleiding van een geleidehond kost handenvol geld: minstens 17.500 euro! Gelukkig betaalt de overheid meestal een flink deel van dat bedrag. En de geleidehondenscholen werken met vrijwilligers en sponsoring, zodat de blinde of slechtziende persoon uiteindelijk niets moet betalen.

Welke andere soorten ‘assistentiehonden’ bestaan er?

Niet alleen blinde en slechtziende mensen laten zich helpen door een hond. Er zijn ook andere soorten assistentiehonden:

  • De hulphond helpt een persoon met een motorische handicap, bijvoorbeeld iemand die verlamd is en in een rolwagen zit.
     
  • De signaalhond vind je nog niet vaak bij ons, wel bijvoorbeeld in Engeland. Hij helpt dove en slechthorende mensen (dus personen met een auditieve handicap).
     
  • De waarschuwingshond slaat alarm als zijn baasje een aanval krijgt van epilepsie, diabetes, multiple sclerose of een andere ziekte. In België zijn er enkele epilepsiehonden.
     
  • De therapiehond of sociale hond helpt bij allerlei therapieën en opvoeding of hulpverlening. Dat kan in een instelling zijn of bij iemand thuis. Een voorbeeld: kinderen met autisme worden vaak losser als ze met een hond omgaan, omdat ze honden beter begrijpen dan mensen.
     

Meer weten?

Wist je dat er een blinde of slechtziende persoon naar je klas kan komen? Dan leer je nog veel meer en kun je vragen stellen. Vraag meer informatie over een klasbezoek, workshop of inleefactiviteit: tel. 0473 95 18 99, vorming@lichtenliefde.be.

© Blindenzorg Licht en Liefde 2014